W TOKU DOŚWIADCZEŃ

Jednocześnie w toku doświadczeń kształtuje się przekonanie, że można i trzeba działać zgodnie z tymi za­sadami. W tej sytuacji wiedza pracownika socjalnego nie musi być je­szcze jednym elementem przymusu, zniewolenia dla niego i jego podo­piecznych. Nie musi skłamać go do emocjonalnego angażowania się w każdy przypadek. Dostarcza mu po prostu informacji, czy w określo­nym momencie swego działania opierać się powinien na kontaktach z ludźmi z najbliższego środowiska podopiecznego, czy też szukać po­mocy u specjalistów typu psycholog, lekarz, pielęgniarka, nauczyciel, kurator sądowy itp. Przez ludzi najbliższego środowiska rozumiemy tu krewnych, członków rodziny, sąsiadów, kolegów z pracy, znajomych z lat szkolnych, autorytety nieformalne. Często w działaniu potrzebna jest kombinacja autorytetów formalnych i nieformalnych. Plan pracow­nika socjalnego powstaje zawsze w oparciu o połączenie wielu elemen­tów oraz wielu struktur zewnętrznych (społecznych) i wewnętrznych (indywidualnych). Warunkiem skuteczności działania jest ich uzgo­dnienie wraz z nadaniem odpowiedniej dynamiki każdemu z poszcze­gólnych elementów całości. Trzeba wiedzieć, z czym walczyć i za po­mocą jakich środków. Trzeba wiedzieć, co popierać, by uniknąć walki.